MSSQL v1.45: SQL Formatter, Azure SQL Provisioning ve

⏱️ 4 dk okuma📅 20 Ağustos 2026

Visual Studio Code için MSSQL eklentisinin 1.45 sürümü, T-SQL yazımını hızlandıran üç değişiklikle geldi: SQL Formatter önizleme aşamasında sunuldu, Azure SQL Database Provisioning ve Shortcuts Configuration ise genel kullanıma (GA) açıldı. Bu yazıda üç özelliğin ne yaptığına, nasıl erişildiğine ve hangi ayarları sunduğuna kaynağa sadık kalarak bakılacak.

Sürümün özeti

SQL Formatter (Preview): Tüm T-SQL belgesini veya seçili bloğu talep üzerine biçimlendirme, kaydederken otomatik biçimlendirme ve Visual Studio Code ayarlarından özelleştirme.
Azure SQL Database Provisioning (GA): Tek sayfalık bir sihirbazla ücretsiz katmanda Azure SQL veritabanı oluşturma, ARM/Bicep/Terraform dağıtım betiklerini dışa aktarma ve dağıtım sonrası aksiyonlar.
Shortcuts Configuration (GA): Sık kullanılan SQL sorgularını ve MSSQL komutlarını tek bir yerden yapılandırma, yönetme ve çalıştırma.

SQL Formatter (önizleme)

Yeni yerleşik SQL Formatter, T-SQL koduna Visual Studio Code içinde tutarlı bir biçim uygulamayı hedefliyor. Altyapıda T-SQL ayrıştırma ve üretme için kullanılan açık kaynak.NET kütüphanesi ScriptDOM var. Biçimlendirme; komutla, seçim üzerinde veya dosya kaydedildiğinde otomatik olarak çalıştırılabiliyor.

Erişim için editörün bağlam menüsündeki ya da Komut Paleti’ndeki Format Document ve Format Selection komutları kullanılabilir. Windows ve Linux’ta Shift+Alt+F, macOS’ta Shift+Option+F klavye kısayolu da aynı işi görüyor.

Öne çıkan yetenekler

Talep üzerine ve kaydederken biçimlendirme: Tüm belge ya da seçili parça elle biçimlendirilebilir; standart editör ayarları üzerinden kaydederken otomatik biçimlendirme de açılabilir.
Özelleştirilebilir büyük/küçük harf ve hizalama: Anahtar kelimeler için büyük harf, küçük harf veya Pascal case seçilebiliyor; deyim gövdeleri ve sütun tanımlarının hizalaması ile ifade satır sonları ayarlanabiliyor.
Çok satırlı liste biçimlendirmesi: SELECT öğeleri, INSERT sütun ve değerleri, WHERE koşulları ve SET yan tümceleri için satır sonu ve girinti kontrolü.
Yorumların korunması ve ayrıştırma hatası bildirimi: Mevcut yorumlar korunuyor; sözdizimi hataları biçimlendirmeyi engellediğinde açık bir uyarı gösteriliyor.

Azure SQL Database Provisioning (GA)

Azure SQL Database sağlama artık genel kullanıma açık. Geliştiriciler Visual Studio Code içinden yönlendirmeli bir akışla, ücretsiz katmanda tam yönetilen bir Azure SQL veritabanını herhangi bir ücret ödemeden oluşturabiliyor.

Sihirbaza ulaşmak için MSSQL Etkinlik Çubuğu’ndan Deployments görünümü açılıp Create an Azure SQL Database seçeneği kullanılıyor. Abonelik, kaynak grubu, mantıksal sunucu ve veritabanı yapılandırması tek sayfada tamamlanıyor; limit davranışı için otomatik duraklatma veya sunucusuz ücretlendirmeyle devam etme seçenekleri de var. Sağlama biter bitmez veritabanı bağlantısı otomatik olarak ekleniyor.

Öne çıkan yetenekler

Ücretsiz katman bulut veritabanı: Prototipleme, kavram doğrulama veya geliştirme/test iş yükleri için sıfır maliyetli, tam yönetilen bir Azure SQL veritabanı sağlanabiliyor.
Dağıtım sonrası aksiyonlar: Tamamlanma ekranından bağlantı dizgileri ve geçiş komutları doğrudan kopyalanabiliyor, uygulama geliştirmeye hızlıca geçilebiliyor.
Dağıtım betiklerini indirme: Ekipler ve ortamlar arasında dağıtımı tekrarlanabilir kılmak için ARM, Bicep ve Terraform biçimlerinde kullanıma hazır Infrastructure-as-Code şablonları dışa aktarılabiliyor.

Shortcuts Configuration (GA)

Kısayol yapılandırması da genel kullanıma alındı. MSSQL eklentisi genelinde kısayolları keşfetmek, yapılandırmak ve yönetmek için merkezi bir deneyim sağlıyor: yeniden kullanılabilir SQL sorguları kaydedilebiliyor, iş akışına uygun tuş atamaları yapılabiliyor, sorgu editörü ile sonuç görünümündeki sık kullanılan komutlar hızlıca bulunabiliyor.

Deneyimi açmak için MSSQL eklenti araç çubuğundaki Open Shortcuts Configuration seçeneği kullanılıyor.

Öne çıkan yetenekler

Quick Queries: Sık kullanılan T-SQL parçaları kaydedilip özel klavye kısayollarıyla çalıştırılabiliyor; tekrarlayan veritabanı işleri azalıyor.
Seçili metin ekleme: Sorgu editöründe seçili metin, sorgunun herhangi bir yerine {arg} yer tutucusuyla yerleştirilebiliyor. Yer tutucu kullanılmazsa seçili metin sorgunun sonuna ekleniyor.
Çalıştır veya incele: Bir Quick Query’nin doğrudan çalıştırılması ya da önce incelenip düzenlenmek üzere editörde açılması seçilebiliyor.
Sorgu Editörü kısayolları: Sorgu yürütme, bağlantılar ve diğer editör eylemleri için sık kullanılan MSSQL komutları keşfedilip özelleştirilebiliyor.
Sonuç Görünümü kısayolları: Sorgu sonuçlarında dolaşmak ve çalışmak için kullanılabilir tuş atamaları görülebiliyor.
Visual Studio Code entegrasyonu: Özel tuş atamaları, standart Visual Studio Code Klavye Kısayolları düzenleyicisi üzerinden yönetiliyor.

Değerlendirme

1.45 sürümü, MSSQL eklentisinin üç ayrı ihtiyacına aynı anda dokunuyor: kod kalitesi (SQL Formatter), bulut sağlama (Azure SQL provisioning) ve gündelik verimlilik (Shortcuts). Formatter’ın ScriptDOM tabanlı olması, T-SQL sözdizimine göre çalışan bir biçimlendirme motoru anlamına geliyor; provisioning tarafında ücretsiz katman ve IaC dışa aktarımı, prototipten paylaşıma uzanan bir hattı destekliyor. Shortcuts Configuration ise editör içi tekrarlı işleri tek merkezde toplayıp farklı geliştiricilerin akışlarını kendine göre şekillendirmesine imkan veriyor.

Geri bildirim, özellik istekleri ve hata raporları için GitHub tartışmaları, yeni özellik istekleri ve hata bildirim kanalları öne çıkarılıyor.

Kaynaklar ve İleri Okuma

Bu yazı yapay zeka (büyük dil modelleri) ile hazırlanmış, insan editör tarafından incelenmiştir. İçerik üretim sürecimiz.

Aşkın KILIÇYazar

20+ yıl deneyimli Azure Solutions Architect. Microsoft sertifikalı bulut mimari ve DevOps danışmanı. Azure, yapay zekâ ve bulut teknolojileri üzerine Türkçe teknik içerikler üretiyor.

AZ-305AZ-104AZ-500AZ-400DP-203AI-102